- 1. Filozofia nauki to gałąź filozofii, która bada podstawowe zasady i koncepcje leżące u podstaw badań naukowych. Bada naturę wiedzy naukowej, metody stosowane do zdobywania i weryfikowania tej wiedzy oraz założenia i implikacje teorii naukowych. Główne pytania w filozofii nauki obejmują naturę przyczynowości, rolę obserwacji i eksperymentów w tworzeniu teorii naukowych, rozróżnienie między korelacją a przyczynowością oraz granice wyjaśnienia naukowego. Filozofowie nauki badają również kwestie związane z etyką badań naukowych, relacjami między nauką a społeczeństwem oraz sposobami, w jakie wiedza naukowa jest kształtowana przez czynniki społeczne i kulturowe. Ogólnie rzecz biorąc, filozofia nauki ma na celu zapewnienie głębszego zrozumienia natury i znaczenia wiedzy naukowej oraz krytyczne zbadanie założeń i praktyk leżących u podstaw badań naukowych.
Który filozof jest często uważany za ojca współczesnej nauki?
A) Platon
B) Arystoteles
C) Sokrates
D) Francis Bacon
- 2. Na czym polega zasada, że prostsze wyjaśnienia są generalnie lepsze niż bardziej złożone?
A) Prawa Newtona
B) Teoria Darwina
C) Zasada Galileusza
D) Brzytwa Ockhama
- 3. Jaki termin opisuje stwierdzenie naukowe, którego fałszywość można udowodnić?
A) Teoria
B) Hipoteza
C) Falsyfikowalny
D) Prawo
- 4. Która gałąź filozofii bada naturę wiedzy naukowej?
A) Estetyka
B) Epistemologia
C) Etyka
D) Ontologia
- 5. Kto zaproponował teorię względności?
A) Galileo Galilei
B) Albert Einstein
C) Isaac Newton
D) Niels Bohr
- 6. Jak nazywa się badanie natury rzeczywistości?
A) Estetyka
B) Etyka
C) Epistemologia
D) Metafizyka
- 7. Która koncepcja odnosi się do idei, że wiedza naukowa jest niepewna i podlega zmianom?
A) Związek przyczynowy
B) Determinizm
C) Fallibilizm
D) Eternalism
- 8. Kto wprowadził pojęcie falsyfikacji w nauce?
A) John Stuart Mill
B) Thomas Kuhn
C) Karl Popper
D) Immanuel Kant
- 9. Który naukowiec zaproponował heliocentryczny model Układu Słonecznego?
A) Johannes Kepler
B) Tycho Brahe
C) Mikołaj Kopernik
D) Galileo Galilei
- 10. Jaki jest pogląd, że znacząca wiedza powstaje z doświadczenia zmysłowego i obserwacji?
A) Idealizm
B) Pragmatyzm
C) Empiryzm
D) Racjonalizm
- 11. Jak nazywa się stronniczość w badaniach naukowych, w których badacze nieumyślnie wypaczają wyniki, aby dopasować je do swoich oczekiwań?
A) Stronniczość obserwatora
B) Błąd próbkowania
C) Stronniczość publikacji
D) Błąd potwierdzenia
- 12. Jak nazywa się ogólna zasada rządząca zachowaniem naturalnego lub sztucznego systemu?
A) Prawo
B) Hipoteza
C) Model
D) Teoria
- 13. Jak nazywa się logiczny proces dochodzenia do konkretnej prawdy na podstawie ogólnych przesłanek?
A) Sylogizm
B) Uprowadzenie
C) Indukcja
D) Odliczenie
- 14. Która perspektywa opowiada się za traktowaniem całego systemu, a nie jego części w analizie naukowej?
A) Redukcjonizm
B) Dualizm
C) Monizm
D) Holizm
- 15. Jak nazywa się błąd polegający na opieraniu się na niepotwierdzonych dowodach i świadectwach w celu wyciągnięcia naukowych wniosków?
A) Argument ad hominem
B) Błąd anegdotyczny
C) Odwołanie do autorytetu
D) Błąd słomianego człowieka
- 16. Jak nazywa się proces porównywania dwóch lub więcej alternatywnych hipotez?
A) Walidacja modelu
B) Testowanie hipotez
C) Eksperymentowanie
D) Wzajemna weryfikacja
- 17. Jaka jest zasada, że hipotezy naukowe muszą być testowalne i falsyfikowalne?
A) Induktywizm
B) Fałszywość
C) Błąd potwierdzenia
D) Niezawodność
- 18. Kto sformułował teorię ewolucji poprzez dobór naturalny?
A) Gregor Mendel
B) Thomas Hunt Morgan
C) Karol Darwin
D) Alfred Russel Wallace
- 19. Jaki termin opisuje naukowy projekt eksperymentalny, w którym ani badacze, ani uczestnicy nie wiedzą, która grupa otrzymuje leczenie?
A) Przekrój
B) Kohorta
C) Podwójnie ślepa próba
D) Kontrolowane placebo
- 20. Jak Kuhn określił zbiór przekonań i praktyk podzielanych przez społeczność naukową?
A) Teoria
B) Paradygmat
C) Dane empiryczne
D) Hipoteza
- 21. Jak nazywa się rozumowanie od konkretnych przypadków do ogólnej zasady?
A) Indukcja
B) Sylogizm
C) Uprowadzenie
D) Odliczenie
- 22. Kto zaproponował, że rewolucje naukowe następują poprzez zmiany paradygmatów?
A) Michel Foucault
B) Karl Popper
C) Thomas Kuhn
D) Paul Feyerabend
- 23. Który filozof zaproponował cztery przyczyny jako wyjaśnienie zjawisk naturalnych?
A) Hume
B) Locke
C) Kartezjusz
D) Arystoteles
- 24. Jak nazywa się proces, w którym wiedza naukowa jest rozpowszechniana i zatwierdzana przez społeczność naukową?
A) Błąd potwierdzenia
B) Wzajemna weryfikacja
C) Powtarzalność
D) Stronniczość publikacji
|